Şiir Çevrilebilir mi? Bir Çevirmenin İtirafı
Zeynep Arda, çevirinin imkânsızlığı ve buna rağmen neden çevirmeye devam ettiği üzerine yazdı.
Zeynep Arda ·
Şiir çevrilemez. Bunu her çevirmen bilir ve yine de çevirir. Bu çelişki mesleğin kalbidir.
Bir şiiri çevirdiğinizde anlamını taşırsınız, sesini bırakırsınız. Ya da sesini kurtarmaya çalışır, anlamdan feda edersiniz. Üçüncü bir yol yoktur; sadece hangi kaybı göze aldığınız vardır.
Yunancadan çevirdiğim bir şiirde tek bir sözcük için üç hafta bekledim. Türkçede karşılığı yoktu. Sonunda karşılığını değil, bıraktığı hissi çevirdim. Bu bir ihanetti ve şiirin lehineydi.
Kendi şiirimi yazarken de aynı şeyi yapıyorum aslında: içimdeki bir şeyi Türkçeye çeviriyorum. Ve orada da tam karşılık yok.
Belki bütün şairler çevirmendir. Sadece kaynak dili kimse bilmiyor.
Bu yazı Birce editör kurulunun onayıyla yayımlanmıştır.